Biografia gen. Stefana Mossora to lektura wstrząsająca. Ochotnik w Legionach i wojnie 1920 r., jeden z najzdolniejszych oficerów II Rzeczypospolitej, żołnierz września 1939 r., a następnie jeniec i członek delegacji, jaką Niemcy zawożą nad odkryte groby w Katyniu - w 1945 r. nie tylko wstępuje do tworzonego przez komunistów "ludowego" wojska, ale zostaje zastępcą szefa Sztabu Generalnego i organizuje rozprawę z niedawnymi kolegami z niepodległościowego podziemia. Dowodzenie "Akcją Wisła" dopełnia ten rozdział, a kończą uwięzienie i tortury (śledczy chcieli zmusić go do obciążania innych przedwojennych oficerów; odmówił), choroba i śmierć wkrótce po uwolnieniu.
Jarosław Pałka napisał tę książkę powściągliwie, ostateczną ocenę zostawiając czytelnikowi. Jak ona wypada? Może kluczem do postępowania Mossora po 1945 r. jest szczególny rodzaj samoświadomości, w Polsce rzadki, za to powszechny był wśród generałów niemieckich: postrzegali się jako "bezpartyjni fachowcy", wykonujący żołnierski fach z dala od "polityki"? Takie myślenie pozwala pewnie tłumić wątpliwości (jeśli się je ma). Ale nie uwalnia od odpowiedzialności.
Jarosław Pałka "Generał Stefan Mossor (1896-1957). Biografia wojskowa", Oficyna Wydawnicza RYTM.
„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.
Artykuł pochodzi z numeru TP 44/2009
