Conrad Festival: Cel Lec

Jeśli ktoś w polskiej kulturze był naprawdę „pod prąd”, to z pewnością Stanisław Jerzy Lec, twierdzi Lidia Kośka, autorka niezwykłej i monumentalnej monografii autora.
Czyta się kilka minut
Cel: Lec. Dyskusja: Lidia Kośka, Michał Paweł Markowski, Leon Neuger / Fot. Tomasz Wiech
Cel: Lec. Dyskusja: Lidia Kośka, Michał Paweł Markowski, Leon Neuger / Fot. Tomasz Wiech

Podczas rozmowy z Michałem Pawłem Markowskim i Leonardem Neugerem – znawcami i miłośnikami twórczości autora – badacze podkreślali wielokrotnie, że jego cechą rozpoznawalną była przekora – nie tylko w literaturze, ale również w życiu. Uwielbiał prowokować i drażnić – nawet wtedy, gdy było to niebezpieczne, jak na przykład w czasach stalinizmu.


CZYTAJ TAKŻE:


Markowski postawił śmiałą tezę: nazwał Leca najwybitniejszym polskim filozofem XX wieku. Wyciągnął z jego twórczości trzy pojęcia: pic, wic i nic. Z właściwą sobie brawurą przeprowadził ich analizę: „pic” – to pewna sztuczność, teatralność, otwarte zwrócenie uwagi na samo medium języka. „Wic” to oczywiście humor – podstawowy żywioł tej prozy. A „nic” to tradycja nihilistyczna, zakorzeniająca Leca w samym sercu myśli nowoczesnej.

Aforyzm to gatunek bardzo specyficzny, ale też może najbardziej zaniedbany w polskiej kulturze. Charakteryzuje go oczywiście pewna lekkość i dowcipność, ale jednocześnie ta forma daje absolutnie unikalne możliwości wyrazu. Chodzi tu przede wszystkim o potencjał filozoficzny i językowy – aforyzmy, nie tylko te autorstwa Leca, zbudowane są na pewnej nierozstrzygalności, wprowadzającej tak bardzo pożyteczną dla pracy myśli konfuzję i nieoczywistość.
Jedno jest pewne – do Leca i jego „Myśli nieuczesanych” musimy koniecznie wracać cały czas. 

Cały artykuł dostępny tylko dla subskrybentów

„Tygodnik Powszechny” – jedyny polski tygodnik społeczno-kulturalny.
30 tys. Czytelniczek i Czytelników. Najlepsze Autorki i najlepsi Autorzy.
Wspólnota, która myśli samodzielnie.

Najlepsza oferta

Czytaj 1 miesiąc za 1 złotówkę dzięki promocji z

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po miesiącu promocyjnym. Rezygnujesz, kiedy chcesz

Najniższa cena przed promocją 29,90 zł

1.00 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką 1.00 zł

Wypróbuj TP Online: 7 dni za darmo

  • Nieograniczony dostęp do treści w serwisie i wersji audio artykułów
  • Tematyczne newslettery i dodatkowe publikacje tylko dla subskrybentów
  • 29 zł miesięcznie po zakończeniu okresu próbnego
  • Wymagane podpięcie karty. Rezygnujesz, kiedy chcesz
0.00 zł
Najniższa cena z 30 dni przed obniżką 29.90 zł

TP Online: Dostęp roczny online

Grafika na okładce: Nikodem Pręgowski dla „TP”