Szanowny Użytkowniku,

25 maja 2018 roku zaczyna obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”). W związku z tym informujemy, że wprowadziliśmy zmiany w Regulaminie Serwisu i Polityce Prywatności. Prosimy o poświęcenie kilku minut, aby się z nimi zapoznać. Możliwe jest to tutaj.

Rozumiem

Reklama

Pozbyć się Roma

Pozbyć się Roma

05.06.2017
Czyta się kilka minut
Rozbić. Rozdzielić. wysiedlić. Takim językiem małopolscy samorządowcy od lat mówią o Romach z Sądecczyzny. Wydany właśnie raport NIK o realizacji „Programu integracji społeczności romskiej w Polsce na lata ­2014–2020” pokazuje, że nie o integrację chodzi, lecz o pozbycie się ich – i to za pieniądze na poprawę warunków ich życia.
Osiedle romskie w Krośnicy. Fot: Marcin Kin/Fotonova/EastNews
W

W sąsiedztwie SPA i narciarskich ośrodków Romowie Bergitka żyją w nędzy. W gminach trwa zimna wojna. O palenie elektro­śmieci (Romowie odzyskują tak miedź) i brud; o dyskryminację i naruszanie prywatności (władze montują im monitoring).

Środki na zmianę sytuacji trafiają do gmin, na terenie których mieszkają Romowie, od 2001 r. Kontrola NIK objęła gminy Krościenko, Limanową, Łącko, Nowy Targ, Ochotnicę Dolną i Szaflary. Jak czytamy w raporcie, choć program miał służyć wieloletnim i kompleksowym działaniom przeciw wykluczeniu konkretnych społeczności romskich z rynku pracy i edukacji, poprawiać warunki bytowe i zdrowotne – gminy stawiały na doraźność. Żadna nie opracowała nawet lokalnego planu, nie wyznaczano urzędników mających zajmować się sprawą.

Samorządowcy znaleźli inny sposób.Otóż spore środki program przeznacza na mieszkalnictwo – bo Romowie żyją w prowizorycznych chatach, często na samowolach budowlanych; nawet raport NIK wspomina o szczurach i zagrożeniu pożarowym (przypomnijmy: w grudniu spłonął dom w Maszkowicach, zginął trzyletni chłopiec). Gminy chcą więc kupować dla Romów nieruchomości… w innych gminach.

Głośno się o tym zrobiło, gdy Limanowa kupiła dla Romów dom w Czchowie, a władze Czchowa w odpowiedzi zakazały zasiedlania go. Decyzję uchylił sąd administracyjny, spór trwa. Raport wylicza: Limanowa przenosiła Romów do gminy Chełmiec, Chełmiec do Nowego Sącza, Zator do Oświęcimia, podobne kroki planowało Łącko. „Trzeba ich rozproszyć” – mówił jesienią 2015 r. w Radiu Kraków poseł Arkadiusz Mularczyk, pytając, czy wobec „sposobu funkcjonowania tej mniejszości” „radykalizmy nie są uzasadnione”. Wójt Limanowej Władysław Pazdan w portalu Sacz.in (listopad 2015 r.) odpowiadał burmistrzowi miasta Limanowa, żeby go „nie prowokował”, bo jak miasto przesiedli do gminy Romów z ul. Wąskiej, to on przesiedli do miasta Romów ze wsi Koszary.

NIK podkreśla, że nawet jeśli to nie jest nielegalne – nie służy integracji. Tylko czy ktoś tam jeszcze wierzy w integrację?  ©π

Czytasz ten tekst bezpłatnie, bo Fundacja Tygodnika Powszechnego troszczy się o promowanie czytelnictwa i niezależnych mediów. Wspierając ją, pomagasz zapewnić "Tygodnikowi" suwerenność, warunek rzetelnego i niezależnego dziennikarstwa. Przekaż swój datek:

Autor artykułu

Zastępca redaktora naczelnego „Tygodnika Powszechnego”, dziennikarz, kierownik wydania internetowego „Tygodnika”, twórca i wieloletni kierownik działu „Nauka”. W 2016 r. nominowany do...

Dodaj komentarz

Usługodawca nie ponosi odpowiedzialności za treści zamieszczane przez Użytkowników w ramach komentarzy do Materiałów udostępnianych przez Usługodawcę.

Zapoznaj się z Regułami forum
Jeśli widzisz komentarz naruszający prawo lub dobre obyczaje, zgłoś go klikając w link "Zgłoś naruszenie" pod komentarzem.

Proponuję autorowi opisanie pozytywnego przykładu integracji społeczności romskiej podobnej do Romów Bergitka. Nie wiem, czy nie bardziej skuteczna byłaby rezygnacja z paternalistycznej postawy i naprawdę szczere zainteresowanie tym, co mają na ten temat do powiedzenia ci Romowie, którzy integrować nie trzeba, ponieważ po prostu są integralną częścią społeczeństwa i podzielają jego wartości (rzecz bynajmniej nie oczywista). Portrety kilkudziesięciu z nich można znaleźć na wystawie www.romarising.org

Bergitka to jedyna grupa Romów w Polsce, która z założenia chce pracować na swoje utrzymanie w takim sensie, jak rozumie to reszta społeczeństwa: chodząc regularnie do pracy. Dawniej członkowie grupy Bergitka znajdowali zatrudnienie zazwyczaj przy wyrębie lasu, wstępnej obróbce drewna i innych pracach fizycznych. Paradoksalnie - z tego powodu są pogardzani przez inne grupy Romów. Jeśli tej społeczności dzieje się źle, to być może jest to efektem braku dla nich pracy. Jeśli stworzy się im miejsca pracy, prawdopodobnie sami będą chcieli polepszyć swoje warunki bytowe. Może o tym powinny pomyśleć władze gmin?

Większość środków "systemowych" nie znajduje się w dyspozycji samorządów, a na zatrudnianie bezpośrednie (np. jakieś roboty publiczne) zwyczajnie nie ma pieniędzy. Poza tym Romowie musieliby o te miejsca konkurować z innymi bezrobotnymi. Jakaś "pozytywna dyskryminacja" nie wchodzi w rachubę, bo stałaby się kolejnym zarzewiem konfliktu. W świecie idealnym każdy jest na swój sposób potrzebny, w świecie realnym niestety nie. I nie jest to wyłącznie problem Romów.
Zaloguj się albo zarejestruj aby dodać komentarz

© Wszelkie prawa w tym prawa autorów i wydawcy zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów i innych części czasopisma bez zgody wydawcy zabronione [nota wydawnicza]. Jeśli na końcu artykułu znajduje się znak ℗, wówczas istnieje możliwość przedruku po zakupieniu licencji od Wydawcy [kontakt z Wydawcą]