Jak rozumieć samonienawiść

„TP” 45 / 2014

29.11.2014

Czyta się kilka minut

W związku z tym, że dr Michał Bilewicz opublikował ostatnio krzywdzącą mnie wypowiedź: „U polskich autorek (Bożena Keff, Joanna Tokarska-Bakir, Elżbieta Janicka, Anna Zawadzka) za samonienawistne uznawane są jakiekolwiek poglądy Żydów, które byłyby zgodne z poglądami dominującymi w społeczeństwie. Wyznaczając Żydom rolę »obcego /niepolskiego«, przedstawiciele tej grupy odbierają im podmiotowość, rozumianą jako prawo do zróżnicowanych poglądów – w gruncie rzeczy powielają antysemicki schemat”, informuję, że podobna opinia nie ma nic wspólnego z moimi poglądami. Jest dobrym zwyczajem cytować krytykowane opinie, a przynajmniej podawać odsyłacz, który pozwoliłby zapoznać się z nimi dociekliwemu czytelnikowi. Chciałabym niniejszym uzupełnić przeoczenie dr. Bilewicza, sugerując sięgnięcie do mojego tekstu zatytułowanego „Hassliebe. Żydowska samonienawiść w ujęciu Sandera L. Gilmana (część pierwsza: od Hermana z Moguncji do Johannesa Pfefferkorna)”, dostępnego pod: https://ispan.waw.pl/journals/index.php/slh/article/view/slh.2013.003/1….

Żydzi, i to nie tylko konwertyci, wielokrotnie na przestrzeni wieków głosili poglądy zgodne z poglądami dominującej większości. Niektóre z tych opinii, jak np. poglądy na temat popełniania przez Żydów tzw. mordów rytualnych czy opinie głoszone przez Antoniego Słonimskiego w „Kronikach tygodniowych”, uznajemy dziś za antysemickie. Żydzi mają takie samo prawo mówić głupstwa jak nie-Żydzi. Ewentualny problem polega na tym, kto na głoszeniu tych poglądów zyskuje, kto zaś płaci cenę.

Nie jest to pierwszy przypadek, gdy dr Bilewicz myli się w ocenie moich poglądów. W roku 2008 zakwestionował wyniki moich badań dotyczących udziału legend o porywaniu dzieci na macę (opisałam je w książce „Legendy o krwi. Antropologia przesądu”) w budowaniu obrazu polskiego wariantu antysemityzmu. W roku ubiegłym sam zweryfikował je w badaniu ilościowym, uzyskując zbieżne wyniki. Nie zdobył się wówczas niestety na otwarte przyznanie do pomyłki. Czy tym razem będzie inaczej?

Joanna Tokarska-Bakir, prof. zw. w Instytucie Slawistyki PAN

Dziękujemy, że nas czytasz!

Wykupienie dostępu pozwoli Ci czytać artykuły wysokiej jakości i wspierać niezależne dziennikarstwo w wymagających dla wydawców czasach. Rośnij z nami! Pełna oferta →

Dostęp 10/10

  • 10 dni dostępu - poznaj nas
  • Natychmiastowy dostęp
  • Ogromne archiwum
  • Zapamiętaj i czytaj później
  • Wybrane teksty dostępne przed wydaniem w kiosku
  • Także w formatach PDF, EPUB i MOBI
10,00 zł

Dostęp kwartalny

Kwartalny dostęp do TygodnikPowszechny.pl
  • Natychmiastowy dostęp
  • 92 dni dostępu = aż 13 numerów Tygodnika
  • Ogromne archiwum
  • Zapamiętaj i czytaj później
  • Wybrane teksty dostępne przed wydaniem w kiosku
  • Także w formatach PDF, EPUB i MOBI
79,90 zł
© Wszelkie prawa w tym prawa autorów i wydawcy zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów i innych części czasopisma bez zgody wydawcy zabronione [nota wydawnicza]. Jeśli na końcu artykułu znajduje się znak ℗, wówczas istnieje możliwość przedruku po zakupieniu licencji od Wydawcy [kontakt z Wydawcą]

Artykuł pochodzi z numeru TP 49/2014